استارتاپ (Startup)

«استارتاپ، شرکت نوپایی است که توسط یک یا چند نفر برای ساختن یک کسب‌وکار با بازده سرمایه‌گذاری بسیار بالا راه‌اندازی شده‌است.»  (برای فهم بهتر از چیستی استارتاپ، حتماً این مطلب را بخوانید: استارتاپ چیست؟)

سرمایه‌گذاری خطرپذیر (سرمایه‌گذاری جسورانه – Venture Capital – VC)

نوعی از سرمایه‌گذاری در سهام شرکت‌ها (Private Equity Investment) که در کسب‌وکارهای با بازدهی و ریسک بالا سرمایه‌گذاری می‌کند. سرمایه‌گذار خطرپذیر در ازای تزریق سرمایه به استارتاپ، بخشی از سهام آن را در اختیار می‌گیرد. سود VC از طریق فروش سهام استارتاپ‌ها پس از دوره سرمایه‌گذاری و ناشی از سود سهام (Capital Gain) است.

فرشتگان کسب‌وکار (سرمایه‌گذاران فرشته – سرمایه‌گذاران نیک‌اندیش – Business Angels – Angel Investors)

افراد و اشخاص ثروتمندی که در اولین مراحل رشد استارتاپ، ریسک فراوان سرمایه‌گذاری در استارتاپ را می‌پذیرند. سرمایه‌گذاری سرمایه‌گذاران نیک‌اندیش از منطق سرمایه‌گذاری خطرپذیر تبعیت می‌کند، در عین حال در مقایسه با VC، ارزیابی آنان از استارتاپ‌ها، کیفی تر، مبلغ سرمایه‌گذاری آن‌ها کم‌تر؛ و ریسک سرمایه‌گذاریشان بیشتر است.

شتابدهنده (Accelerator)

شرکتی که با فراهم آوردن مکان فیزیکی فعالیت، مشاوره، آموزش، و سرمایه مرحله بذری؛ در استارتاپ‌های در مرحله ایده‌پروری و یا بذری سرمایه‌گذاری می‌کند.

 تأمین مالی میانی (Bridge Financing)

تأمین هزینه‌های استارتاپ در یک بازه زمانی کوتاه (معمولاً یک تا شش ماهه) تا رسیدن به افزایش سرمایه دور بعدی و یا پذیرش در بورس، معمولاً در قالب وام و یا وام تبدیل‌پذیر به سهام (مطالعه بیشتر)

ارزش قبل از پول (Pre-Money Valuation)

ارزش [کل سهام] استارتاپ، قبل از تزریق سرمایه جدید (مطالعه بیشتر)

ارزش بعد از پول (Post-Money Valuation)

ارزش [کل سهام] استتارتاپ، بعد از تزریق سرمایه جدید، که معادل حاصل جمع ارزش قبل از پول استارتاپ و مبلغ سرمایه جدید تزریق شده به استارتاپ است (مطالعه بیشتر)

 جدول سرمایه‌گذاری (جدول سهامداری – Cap Table – Capitalization Table)

جدول سهامداران و میزان سهام آنان. در ابتدای کار استارتاپ، یک جدول بسیار ساده است ولی به مرور زمان و با ورود سرمایه‌گذاران جدید، اضافه شدن شروط مختلف قرارداد سرمایه‌گذاری که بر ترکیب سهام تأثیر می‌گذارد، امتیازات ویژه سهام ممتاز، نرخ‌های مختلف تبدیل سهام، برنامه اعطای سهام تشویقی به کارکنان و…؛ از یک جدول ساده به یک فایل اکسل مفصل تبدیل می‌شود که درآن امکان بررسی تأثیر سناریوهای مختلف بر ترکیب سهام شرکت درآینده وجود داشته باشد.

سهام تشویقی کارکنان (Option Pool)

سهامی که برای حفظ کارکنان کلیدی شرکت، طی زمان و به موازات حضور و فعالیت افراد در شرکت به آن‌ها تعلق واگذار می‌شود.

برنامه اعطای سهام تشویقی (ESOP – Employee Stock Ownership Plan)

برنامه و شرایط‌نامه شرکت برای اعطای سهام تشویقی به کارکنانش. این برنامه شامل میزان سهام مورد نظر شرکت برای اعطا به کارکنان در سال‌های آتی نیز می‌باشد.

قرارداد حفظ محرمانگی (NDA – Non Disclosure Agreement)

قراردادی که طرفین آن متعهد می‌شوند به حفظ اسرار طرف مقابل، عدم افشا و عدم استفاده تجاری از اطلاعاتی که در اختیارشان قرار می‌گیرد.

شرایط‌نامه سرمایه‌گذاری (ترم‌شیت – Term Sheet)

قرارداد و تفاهم‎نامه اولیه بین سرمایه‌گذار و استارتاپ که در برگیرنده کلیات و مهمترین شروط قرارداد سرمایه‌گذاری آتی (SHA) است.

قرارداد سرمایه‌گذاری (SHA – Share Holder Agreement)

قرارداد سرمایه‌گذاری که بین بنیانگذاران استارتاپ و سرمایه‌گذار امضا می‌شود. SHA تعیین کننده مبلغ سرمایه‌گذاری، ارزش‌گذاری شرکت، نحوه انتقال سهام، امتیازات سهام ممتاز، وستینگ سهام به بنیانگذاران، شرایط فسخ قرارداد و… است.

سهام ممتاز (Preferred Stock)

شرکت‌های سهامی خاص، دو نوع سهام دارند: سهام عادی و سهام ممتاز. سهام ممتاز دارای امتیازاتی مانند «حق برخورداری از سود بیشتر» یا «تقدم در نقدشوندگی دارایی» و…  نسبت به سهام عادی است. شرکت ممکن است چندین نوع سهام ممتاز داشته باشد. امتیازات سهام ممتاز در اساسنامه شرکت درج می‌شود.

اعطای سهام (واگذاری سهام – وستینگ – Equity Vesting)

فرآیند تدریجی اعطای سهام به یک فرد است. در vesting، فرد (کارمند استارتاپ و یا حتی بنیانگذار استارتاپ) به مرور زمان و بر اساس تحقق اهداف و سنجه‌های تعیین شده، مالک بخش مشخصی از سهام شرکت می‌شود. در بسیاری از قراردادهای جذب سرمایه، از وستینگ برای حفظ بنیانگذاران استارتاپ تا چند سال آینده در استارتاپ استفاده می‌شود. در واقع اگر بنیانگذاری زودتر از موعد استارتاپ را رها کند، بخشی از سهام خود را از دست خواهد داد. (مطالعه بیشتر: + و +)

عدم رقیق‌شوندگی سهام (آنتی دایلوژن – Anti Dilution)

با ورود سرمایه‌گذار جدید به شرکت، درصدِ سهام سهامداران قبلی کاهش می‌یابد. آنتی دایلوژن، از رقیق شدن سهام یک یا چند سهامدار در دورهای افزایش سرمایه بعدی بر اساس شرایط مشخص، جلوگیری می‌کند. (مطالعه بیشتر)

شاخص کلیدی عملکرد (KPI – Key Performance Indicator)

شاخص یا شاخص‌های کمی که نشان‌دهنده عملکرد شرکت یا استارتاپ است. شاخص کلیدی عملکرد باید متناسب با نوع فعالیت، مدل کسب‌وکار و مرحله رشد استارتاپ تعیین و به صورت مستمر اندازه‌گیری شود. KPI ها نمایشگر و ضعیت سلامت و رشد صحیح استارتاپ هستند و بعضاً به عنوان ابزاری در تعیین شرایط سرمایه‌گذاری و یا تعیین سهام یا پاداش مدیران و کارکنان به کار می‌رود.

خروج (Exit)

رویدادی است که در آن یک یا چند نفر از سهامداران عمده استارتاپ، سهام خود را می‌فروشند و از دایره سهامداران استارتاپ خارج می‌شوند. VC ها اساساً با انگیزه خروج، در استارتاپ سرمایه‌گذاری می‌کنند و پس از گذشت چند سال، در زمان مناسب سهام خود را می‌فروشند.

عرضه اولیه سهام (عرضه سهام در بورس – IPO – Initial Public Offering)

عرضه اولیه سهام شرکت در بازار بورس. پذیرش و عرضه سهام در بازار بورس، تأمین مالی شرکت را تسهیل کرده، نقدشوندگی سهام شرکت را بسیار افزایش داده و همچنین منجر به کشف قیمت واقعی سهام شرکت می‌شود. IPO یکی از بهترین پنجره‌های خروج VC از استارتاپ است.

ادغام و تملک (ادغام و اکتساب – M&A – Merger and Acquisition)

ادغام کامل یک شرکت در یک شرکت دیگر و یا تملک بخشی از سهام و مدیریت شرکت توسط شرکت دیگر. مهمترین پنجره خروج VCها از استارتاپ‌ها، M&A است که طی آن وی سی سهام خود در استارتاپ را به یک شرکت دیگر می‌فروشد.

چرخش (Pivot)

ایجاد تغییرات اساسی در ارزش پیشنهادی و محصول استارتاپ

 

برای مطالعه بیشتر: + و +